Çözüm planı, 3 Kasım’dan sonra



Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan, New York’ta yapılacak görüşmelerde Denktaş ve Klerides’e herhangi bir plan sunmayacağını doğruladı.

BM Genel Sekreteri Kofi Annan’ın çözüm planını Türkiye’deki 3 Kasım seçimleri sonrasında sunmayı planladığı bildirildi.
Diplomatik kaynaklara göre üçlü Kıbrıs zirvesi, temelde yeni bir belgenin son hazırlığı şeklinde tanımlanabilir. Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan, Kıbrıs Rum Yönetimi Lideri Glafkos Klerides ve KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş’la bugün ayrı ayrı görüşmelerde bulunacak. Daha sonra üçlü akşam yemeğinde bir araya gelecek. Annan, doğrudan görüşmelere gözlemci olarak katılan Kıbrıs özel temsilcisi Alvaro de Soto’dan da brifing alacak.

3 Kasım bekleniyor
Türkiye’deki 3 Kasım seçimleri sonrasında Kıbrıs Türk ve Rum tarafına Kofi Annan imzalı bir çözüm planı, bir belge sunulması gündemde. İşte bu belgenin son rötuşları, son detayları New York’taki üçlü zirve sonrasında ortaya çıkacak. Diplomatik kaynaklar, Annan’ın, sorunun çözümünde garantör ülke olan Türkiye’nin rolüne büyük önem verdiğini, bu gerekçeyle seçime gitme kararı almış bir hükümetin çözüm konusuna yeterli zamanı ayıramayacağını düşündüğünü belirtiyorlar.
Son rötuşları yapılacak olan belgenin sunulmasının ardından, Rum kesiminin üyeliğine ilişkin kararın alınacağı Aralık ayındaki Avrupa Birliği zirvesine kadar çözüme varılması için kısa bir süre kalmış olacak.

En önemli pürüzler
Birleşmiş Milletler diplomatları için New York zirvesi, Kıbrıs’taki görüşme maratonunun koşulacak ‘son metreleri’ olarak tanımlanıyor. Bu son metrelerde Genel Sekreter Kofi Annan’ın karşısında duran en önemli iki engel ise Rum tarafının Avrupa Birliği’ne üyelik başvurusunun sonuçlanma ihtimali ve Türk tarafının iki egemen devletin eşit statüde kabul görmesi gerektiğini savunan talebi. Özellikle eşit siyasi statü talebinde bir orta yol arayışının New York zirvesinin en önemli konularından biri olacağı belirtiliyor.

Görüşmeler Aralık’a kadar bitmeyebilir
Aralık ayında yapılacak olan AB zirvesinde, 2004 yılında birliğe dahil edilecek olan aday ülkeler açıklanacak. AB, Aralık ayına kadar Kıbrıs’ta çözüme varılmasını istiyor. Nitekim sadece Kıbrıs’ın (Rum kesimi) üyeliğe kabul edilmesi, pek çok zorluk yaratabilir. Ancak BM Genel Sekreteri Annan, görüşmelerin Aralık ayı sonrasına kalabileceğini belirtti. New York’ta Kıbrıslı gazetecilerin sorularını yanıtlayan Annan, “AB zirvesine kadar konular çözüme kavuşmazsa, görüşmelerin zirveden sonra da süreceğini düşünüyorum” diye konuştu.

Randevu Paris’te verilmişti
BM Genel Sekreteri Annan, KKTC Cumhurbaşkanı Denktaş ve Rum Kesimi lideri Klerides’le 6 Eylül’de Paris’te bir araya gelmişti. BM Genel Sekreteri, görüşlerini açıklamış ve liderlerin Ada’ya dönerek bu görüşler üzerinde çalışmasını istemişti. Annan, tarafları 3-4 Ekim tarihlerinde New York’ta buluşmaya davet etmişti.
Klerides 3 Kasım’ı bekliyor


Annan plan sunmayacak
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan, New York’ta yapılacak görüşmelerde Denktaş ve Klerides’e herhangi bir plan sunmayacağını doğruladı.
Annan, Denktaş ve Klerides’i New York’a adadaki ikili görüşmelerde sağlanan ilerlemeyi ilk elden öğrenmek amacıyla çağırdığını ifade etti. “Yılın sonu yaklaşıyor” diyen Kofi Annan, “Bu nedenle kendileriyle görüşmek istedim” diye konuştu. Bir gazetecinin, “Liderlere herhangi bir plan sunacak mısınız?” şeklindeki sorusu üzerine genel sekreter, “Söylediklerimden fazlasını yapmak niyetinde değilim” yanıtını verdi

YENIDUZEN 04/10/2002

"Görüşmeler kesilir,Kıbrıs bölünür"

Kıbrıs sorununa kalıcı bir çözüm bulunması için sürdürülen çabalar çerçevesinde planlanan New York Zirvesi dün başladı... Zirvenin ilk gününde, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan, Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Lideri Glafkos Klerides'le ayrı ayrı görüştü, daha sonra iki liderle çalışma yemeğinde bir araya geldi. Çalışma yemeğini ise 3'lü görüşme izledi... Zirve bugün KKTC saatiyle 22.00'den itibaren 3'lü görüşmelerle sürdürülecek.

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan, dün önce Rum Yönetimi Lideri Glafkos Klerides'le bir araya geldi. KKTC saatiyle 19.00'da başlayan ve yarım saat süren görüşmeyi, Denktaş- Annan görüşmesi izledi.

Denktaş'tan uyarı

Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, BM Genel Sekreteri Kofi Annan ile görüşmeye girmeden önce gazetecilere yaptığı açıklamada, "Tek bir şey söyleyeceğim. Şayet AB, tırnak içinde Kıbrıs'ı üyeliğe alırsa, görüşmeler sona erer ve Kıbrıs ebediyen bölünür" dedi. Görüşmeyi izleyen gazetecilere sadece bu kısa açıklamayı yapan ve teşekkür eden Denktaş, BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın 37. kattaki ofisine çıktı.

Yarım saat süren Denktaş-Annan görüşmesinin ardından Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Lideri Glafkos Klerides'in de katılımıyla öğle yemeğine geçildi.

Üçlü görüşme

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan, Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Başkanı Glafkos Klerides arasındaki üçlü görüşme ise, KKTC saatiyle 22.15'te başladı ve beklenenden kısa sürdü.

Görüşmeden önce liderler daha sonra Annan'la el sıkışarak gazetecilere poz verdi. Görüşme, saat 23:10'da sona erdi.

Bu arada Denktaş ile Klerides'in el sıkışmasını isteyen gazetecilerden biri, liderlere "Daha önce el sıkıştınız mı?" diye sordu. Denktaş bu soruya "çeşitli kereler" diye cevap verdi. Bu sırada lafa karışan Klerides, "Doğru. Hatta ilk defasında el sıkıştıktan sonra parmaklarımı saydım" diye soğuk bir espri yaptı.

Cumhurbaşkanı Denktaş buna cevap vermedi, ancak yüzünün asıldığı dikkat çekti.

Görüşmeye KKTC tarafından Cumhurbaşkanı Denktaş, Cumhurbaşkanlığı Müsteşarı Ergün Olgun ve Danışman Prof. Mümtaz Soysal katıldı.

Görüşmeye BM'den Genel Sekreter Annan ile Annan'ın Kıbrıs Özel Danışmanı Alvaro de Soto'nun yanı sıra Genel Sekreter Yardımcısı Sir Kieran Prendergast; Rum tarafından ise Klerides, Dışişleri Bakanı Kassulides ve Büyükelçi Mavromatis de katıldı.

Üçlü görüşme toplantısından ilk olarak ayrılan Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, "Yarın (Bugün) saat 15'ten (KKTC saatiyle 22:00) itibaren görüşmelere devam edeceğiz" dedi.

Buna karşın Rum Lideri Klerides, "Sabah saat 10'da (TSİ 17:00) Alvaro de Soto ile bir araya geleceklerini, öğleden sonra 15'te de (KKTC saatiyle 22:00) genel sekreterle buluşacaklarını söyledi.

Şu ana kadar BM'den bugünkü programla ilgili resmi bir açıklama yapılmadı.

Annan: Liderler sürpriz yapabilir

BM Genel Sekreteri Kofi Annan, Kıbrıs konusunda liderler arasında yapılan görüşmelerde yıl sonundan önce temel konularda anlaşmaya varılması hususunda umutlu olduğunu söyledi.

BM binasına gelişinde gazetecilerin sorularını yanıtlayan genel sekreter, "liderlerin kendisine bir sürpriz yapabileceklerini" ifade etti.

"Bugünkü görüşmelerde Paris'ten bu yana meydana gelen gelişmeleri liderlerin kendi ağızlarından dinleyeceğim" diyen Annan, şöyle devam etti:

"Süreci hızlandırmak için ne yapmamız gerekeceğini de konuşacağız. Hedefimiz temel sorunlarda yıl sonuna kadar bir anlaşma sağlamaktır. Bu hedefe ulaşılması konusunda umutluyum. Ancak ulaşamazsak başka yolları deneyeceğiz. Ancak ben anlaşmaya varılacağı konusunda umutluyum."

Weston ve De Soto ile görüşme

Öte yandan, Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, ABD Dışişleri Bakanlığı Kıbrıs Özel Koordinatörü Thomas Weston'u, dün KKTC saati ile 17.00'de kaldığı otelde kabul etti.

55 dakika süren görüşmenin ardından bir açıklama yapan Weston, Cumhurbaşkanı Denktaş'la yararlı bir görüşme yaptıklarını söyledi.

Cumhurbaşkanı Denktaş, Weston'la görüşmesinin ardından Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Özel Danışmanı Alvaro de Soto ile bir araya geldi.

Kasulides'in görüşü

Güney Kıbrıs Rum Yönetimi Dışişleri Bakanı Yannakis Kasulides, Kıbrıs sorunuyla ilgili olarak, "Asıl sorun adada tek devlet mi yoksa iki devlet mi var" dedi.

Rum Lideri Glafkos Klerides'in BM Genel Sekreteri Kofi Annan ile yapacağı görüşmeler nedeniyle New York'ta bulunan Kasulides, AA muhabirinin sorularını yanıtladı.

"Genel sekreterin görüşmelere ağırlığını koyduğunu" savunan Kasulides, "İki taraf siyasi iradesini ortaya koyduğu takdirde, çözüme ulaşacaklarını ümit ediyorum" dedi.

"Taraflar arasındaki en önemli sorun şudur: Kıbrıs'ta tek devletten ve tek bir ülkeden mi söz ediyoruz, yoksa iki devletten mi" diye konuşan Kasulides, yürütülen müzakerelerin amacının taraflar arasındaki görüş farklılıklarını birbirine yakınlaştırmak olduğunu söyledi.

Rum bakan, New York görüşmelerinde bir sonuca ulaşılmasını beklemediğini, amacın kasım ayında yapılacak görüşmeler için zemin hazırlamak olduğunu belirtti.

Kasulides siyasi iradenin var olması halinde yıl sonuna kadar bir çözüme ulaşmanın mümkün olacağını da kaydetti.

BM'de panik

BM'nin New York'taki merkez binası önünde havaya ateş açıldı.

Yoğun güvenlik önlemlerine rağmen içeri silahla giren bir kişi, havaya 3-4 el ateş açtı.

Uzak Doğulu görünüşlü kişi, güvenlik görevlilerince derhal gözaltına alındı.

KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş ve Kofi Annan arasındaki görüşmelerin sürdüğü binanın yakınında meydana gelen ve BM'de kısa bir süre panik yaşanmasına yol açan olayda ölen ya da yaralanan olmadı.

KIBRIS 03/10/2002